Ekonomik Sipariş Miktarı (EOQ) Hesaplama

Bu araç ne hesaplar?

Ekonomik sipariş miktarı (EOQ), yıllık sipariş açma maliyeti ile stok bulundurma maliyetini dengeleyen teorik sipariş adedidir. Araç ayrıca günlük ortalama talep, tedarik süresi ve güvenlik stoğuyla yeniden sipariş noktasını hesaplar. Amaç yalnızca daha fazla ürün almak değil, toplam sipariş ve stok maliyetini dengede tutmaktır.

Nasıl kullanılır?

• Yıllık beklenen talebi, bir siparişi açmanın operasyonel maliyetini ve ürün birim fiyatını girin.
• Yıllık stok taşıma oranını; sermaye, depo, sigorta ve kayıp yaklaşımınıza göre belirleyin.
• Tedarik süresi, çalışma günü ve güvenlik stoğunu ekleyerek EOQ ile yeniden sipariş noktasını birlikte değerlendirin.

Hesaplama formülü

EOQ = √[(2 × yıllık talep × sipariş maliyeti) ÷ yıllık birim stok taşıma maliyeti]. Yeniden sipariş noktası = günlük talep × tedarik süresi + güvenlik stoğu.

Örnek hesaplama

Yıllık talep 12.000 adet, sipariş maliyeti 750 TL, birim fiyat 200 TL ve yıllık taşıma oranı yüzde 24 ise birim taşıma maliyeti 48 TL'dir. Teorik EOQ yaklaşık 612 adettir ve yılda yaklaşık 19,6 sipariş anlamına gelir.

Sonuç nasıl kullanılmalı?

EOQ sonucunu tedarikçinin minimum sipariş miktarı, koli veya palet katı ve ürün raf ömrüyle karşılaştırın. Teorik miktar MOQ'nun altındaysa fiyat indirimi yerine stok maliyetini de hesaba katın. Talep değişken veya tedarik süresi belirsizse güvenlik stoğunu hizmet seviyesi verinizle belirleyin.

Karar öncesi kontrol edin

• Temel EOQ modeli talebin ve tedarik süresinin görece sabit olduğunu varsayar.
• Miktar indirimi, kapasite sınırı, bozulma ve raf ömrü temel formülde yer almaz.
• Sipariş miktarını koli, palet veya tedarikçi lot büyüklüğüne uygulanabilir şekilde yuvarlayın.

Kimler için uygun?

Satın alma, stok planlama, depo ve üretim ekipleri

İlgili aramalar ve hesaplamalar

• ekonomik sipariş miktarı hesaplama
• EOQ hesaplama
• optimum sipariş miktarı
• yeniden sipariş noktası hesaplama
• stok sipariş miktarı hesaplama

Sık sorulan sorular

EOQ neyi hesaplar?

Sipariş açma ve stok taşıma maliyetlerinin toplamını dengeleyen teorik sipariş miktarını hesaplar.

EOQ ile yeniden sipariş noktası aynı mı?

Hayır. EOQ siparişte kaç adet alınacağını, yeniden sipariş noktası ise stok hangi seviyeye indiğinde sipariş açılacağını gösterir.

Tedarikçi MOQ'su EOQ'dan yüksekse ne yapılır?

MOQ miktarındaki fiyat avantajını ek stok, finansman, depo ve bozulma maliyetiyle karşılaştırın; gerekirse daha sık teslimat veya çerçeve sipariş görüşün.